لایتکوین چیست؟ رهنمای کامل رمزارز LTC
لایتکوین چیست؟ لایتکوین (Litecoin یا LTC) یک رمزارز غیرمتمرکز با اثبات کار است که در اکتوبر ۲۰۱۱ از روی کد بیتکوین ساخته شد تا پرداخت‌ها زودتر تأیید شوند. شبکهٔ آن تقریباً هر ۲.۵ دقیقه یک بلاک میسازد و سقف عرضهاش ۸۴ میلیون سکه است. در این رهنما می‌بینید لایتکوین چطور کار میکند، چه تفاوتی با بیتکوین دارد و LTC را چطور در کیف پول خودتان امن نگه دارید.
لایتکوین چیست و از کجا آمد؟
لایتکوین یک رمزارز مستقل با بلاک‌چین خودش است که در اکتوبر ۲۰۱۱ به‌صورت انشعاب (فورک) از کد بیتکوین راه افتاد. همان ایدهٔ دفتر حساب عمومی را که با اثبات کار محافظت میشود نگه داشته، اما چند تنظیم مهم را تغییر داده است.
لایتکوین برای پرداخت‌های روزمره سبک‌تر و سریعتر طراحی شد؛ به همین دلیل بسیاری آن را «نقره در کنار طلای بیتکوین» می‌نامند. هیچ بانک یا شرکتی آن را صادر نمی‌کند و قواعدش در نرم‌افزار متن‌باز نوشته شده است.
این سکه با نماد LTC معامله میشود و تا هشت رقم اعشار تقسیم میشود. کوچک‌ترین واحدش لایتوشی (litoshi) نام دارد، پس لازم نیست یک سکهٔ کامل بخرید.
لایتکوین چطور کار میکند؟ Scrypt و بلاکهای ۲.۵ دقیقه‌ای
لایتکوین مانند بیتکوین از اثبات کار (Proof of Work) استفاده میکند، اما الگوریتم استخراجش Scrypt است، نه SHA-۲۵۶. به همین خاطر ماینرهای بیتکوین نمی‌توانند مستقیم لایتکوین استخراج کنند و این دو شبکه روی سخت‌افزار جداگانه کار می‌کنند.
شبکهٔ لایتکوین به‌طور اوسط هر ۲.۵ دقیقه یک بلاک میسازد، یعنی چهار برابر سریعتر از بیتکوین. در عمل اولین تأیید تراکنش شما معمولاً زودتر می‌رسد و صرافی‌ها هم تعداد تأیید لازم را زودتر کامل می‌کنند.
لایتکوین با دوج‌کوین به‌صورت ادغامی (merged mining) استخراج میشود؛ یعنی ماینرها می‌توانند با یک کار محاسباتی هم‌زمان برای هر دو شبکه بلاک بسازند. این کار به امنیت هر دو شبکه کمک میکند.
فیس تراکنش لایتکوین با خود LTC پرداخت میشود و بیشتر به حجم تراکنش و شلوغی شبکه بستگی دارد، نه به مبلغی که می‌فرستید. این فیس معمولاً پایین است، اما ثابت نیست.
سقف ۸۴ میلیونی و هاوینگ لایتکوین
حداکثر عرضهٔ لایتکوین ۸۴ میلیون سکه است، یعنی چهار برابر سقف ۲۱ میلیونی بیتکوین. این حد در قواعد پروتوکول نوشته شده و بدون توافق گستردهٔ شبکه تغییر نمی‌کند.
لایتکوین هم هاوینگ دارد: پاداش بلاک ماینرها هر ۸۴۰,۰۰۰ بلاک نصف میشود که با بلاکهای ۲.۵ دقیقه‌ای تقریباً هر چهار سال است. آخرین هاوینگ لایتکوین در اگست ۲۰۲۳ انجام شد.
هاوینگ سرعت ساخته‌شدن LTC تازه را کم میکند. اثر آن بر قیمت قطعی نیست و هیچ‌کس نمی‌تواند آن را با اطمینان پیش‌بینی کند.
تفاوت لایتکوین و بیتکوین چیست؟
تفاوت اصلی لایتکوین و بیتکوین در سرعت بلاک، الگوریتم استخراج و تعداد کل سکه‌هاست؛ طراحی پایه‌ای هر دو تقریباً یکی است. جدول زیر مهم‌ترین نکته‌ها را کنار هم می‌گذارد.
بیتکوین شناخته‌شده‌تر است و بیشتر به‌عنوان ذخیرهٔ ارزش دربارهٔ آن بحث میشود، اما لایتکوین بیشتر با تأیید سریعتر و فیس معمولاً کمتر شناخته میشود. هیچ‌کدام به‌طور مطلق بهتر نیست؛ کاربردشان کمی فرق دارد.
| ویژگی | لایتکوین (LTC) | بیتکوین (BTC) |
|---|---|---|
| آغاز کار | اکتوبر ۲۰۱۱ | ۲۰۰۹ |
| الگوریتم اثبات کار | Scrypt | SHA-۲۵۶ |
| اوسط زمان بلاک | حدود ۲.۵ دقیقه | حدود ۱۰ دقیقه |
| حداکثر عرضه | ۸۴ میلیون | ۲۱ میلیون |
| فاصلهٔ هاوینگ | ۸۴۰,۰۰۰ بلاک (حدود ۴ سال) | ۲۱۰,۰۰۰ بلاک (حدود ۴ سال) |
| آخرین هاوینگ | اگست ۲۰۲۳ | اپریل ۲۰۲۴ |
| آغاز آدرس SegWit بومی | ltc1 | bc1 |
| کوچک‌ترین واحد | لایتوشی | ساتوشی |
SegWit و MWEB؛ ارتقاهای مهم شبکهٔ لایتکوین
لایتکوین در سال ۲۰۱۷ ارتقای SegWit را فعال کرد. SegWit دادهٔ امضا را جدا نگه میدارد، در هر بلاک جای بیشتری باز میکند و پایهٔ آدرس‌های SegWit بومی است که با ltc1 شروع می‌شوند.
در سال ۲۰۲۲ لایتکوین افزونهٔ MWEB (MimbleWimble Extension Blocks) را فعال کرد؛ یک لایهٔ حریم خصوصی اختیاری که مبلغ تراکنش‌های داخل آن را پنهان میکند. استفاده از آن اختیاری است و تراکنش‌های معمولی لایتکوین مانند قبل عمومی می‌مانند.
همهٔ صرافی‌ها و سرویس‌ها از MWEB پشتیبانی نمی‌کنند، پس پیش از استفاده ببینید مقصد چه چیزی را می‌پذیرد.
کیف پول لایتکوین چیست و آدرس ltc1 یعنی چه؟
کیف پول لایتکوین کلید خصوصی شما را نگه میدارد؛ خود LTC روی بلاک‌چین است و هر کس کلید یا عبارت بازیابی را داشته باشد، سکه‌ها را در اختیار دارد. پس مهم‌ترین تصمیم این است که کلید نزد خودتان باشد یا نزد یک واسطه.
آدرس‌های SegWit بومی لایتکوین با ltc1 شروع می‌شوند. آدرس‌های قدیمی‌تر با L یا M شروع می‌شوند و هنوز معتبرند، اما آدرس ltc1 معمولاً فیس کمتری برای هر تراکنش لازم دارد.
ولتیفای از لایتکوین به‌صورت بومی پشتیبانی میکند و به شما یک آدرس SegWit بومی با ltc1 میدهد. این آدرس از عبارت بازیابی ۲۴ کلمهای کیف پول شما روی مسیر استاندارد m/۸۴'/۲'/۰'/۰/۰ ساخته میشود، پس میتوانید آن را در کیف پول‌های استاندارد دیگر هم بازیابی کنید.
کلیدها روی موبایل شما می‌ماند، تراکنش روی موبایل امضا میشود و فیس شبکه پیش از تأیید نشان داده میشود. لایتکوین ممو یا تگ ندارد، پس فقط آدرس و مبلغ را وارد می‌کنید.
خرید لایتکوین؛ چطور LTC را به کیف پول خودتان بیاورید؟
برای خرید لایتکوین معمولاً آن را از یک صرافی می‌خرند و به آدرس کیف پول خود برداشت می‌کنند، یا LTC را مستقیم از کسی که دارد دریافت می‌کنند. این مراحل را دنبال کنید:
قیمت لایتکوین امروز به افغانی
- در کیف پول خود لایتکوین را باز کنید و آدرس دریافت ltc1 را کاپی کنید.
- در صفحهٔ برداشت صرافی، LTC و شبکهٔ Litecoin را انتخاب کنید، نه شبکهٔ دیگری.
- آدرس را کامل بچسبانید و ابتدا و انتهایش را با آدرس کیف پول خود مقایسه کنید.
- برای مبلغ بزرگ یا مقصد تازه، اول یک مبلغ آزمایشی کوچک بفرستید و پس از رسیدنش باقی را منتقل کنید.
- پیش از خرید، قیمت لحظه‌ای لایتکوین را ببینید تا تصور روشنی از ارزش آن داشته باشید.
خطرهای لایتکوین و اشتباه‌هایی که باید از آن دوری کنید
مانند هر رمزارز دیگری، قیمت لایتکوین می‌تواند در مدت کوتاه خیلی تغییر کند و معمولاً همراه با کل بازار بالا و پایین میرود. رقابت با رمزارزها و شبکه‌های پرداخت دیگر هم زیاد است و آیندهٔ هیچ سکه‌ای تضمین‌شده نیست.
بزرگ‌ترین اشتباه فنی، قاطی کردن آدرس‌هاست. آدرس لایتکوین (ltc1) و بیتکوین (bc1) شبیه هم‌اند؛ اگر LTC را به آدرس بیتکوین یا BTC را به آدرس لایتکوین بفرستید، تراکنش یا انجام نمی‌شود یا پول از دست میرود.
لایتکوین هم یک شبکهٔ اثبات کار است؛ فیسش معمولاً کم است اما هرگز صفر نیست و هنگام شلوغی بالا میرود. این موارد را هم در نظر داشته باشید:
رمزارز را روی شبکهٔ اشتباه فرستادم؛ چه کنم؟
- عبارت بازیابی را عکس نگیرید و در پیام‌رسان یا فضای ابری نگه ندارید.
- هر وعدهٔ سود تضمینی یا دو برابر شدن LTC را فریب بدانید.
- فقط پولی را وارد رمزارز کنید که تحمل نوسانش را دارید.
