Kriptoda piyasa değeri (market cap) nedir?
TanımPiyasa değeri (market cap), bir kripto varlığın güncel fiyatının dolaşımdaki arzıyla çarpımıdır. Dolaşımdaki coinlerin toplam piyasa değerini tahmin eder ve farklı kripto paraların büyüklüğünü karşılaştırmanın olağan yoludur.
Piyasa değeri nasıl hesaplanır?
Piyasa değeri, fiyat × dolaşımdaki arz olarak hesaplanır. Bir token 2 dolardan işlem görüyorsa ve dolaşımda 50 milyon token varsa, piyasa değeri 100 milyon dolardır.
Dolaşımdaki arz, bugün gerçekten alınıp satılabilen coinler demektir; ekip için hâlâ kilitli olan, gelecekteki ödüllere ayrılmış ya da henüz kazılmamış coinler buna dahil değildir. Bu rakamı projeler ve veri siteleri bildirir; bu yüzden onu denetlenmiş bir sayı değil, bir tahmin olarak gör.
Piyasa değeri ile tam seyreltilmiş değer (FDV)
Tam seyreltilmiş değer (fully diluted valuation, FDV), fiyatın maksimum arzla, yani var olacak toplam coin sayısıyla çarpımıdır. Piyasa değeri ile FDV arasında büyük bir fark varsa daha piyasaya çıkacak çok sayıda token var demektir; bunlar kilitleri açıldıkça satış baskısı yaratabilir.
Bitcoin basit bir örnektir: maksimum arzı 21 milyonda sabittir ve büyük kısmı zaten kazılmıştır. Birçok yeni token’ın ise arzının yalnızca küçük bir kısmı dolaşımdadır.
Fiyat tek başına neden yanıltır?
Coin başına düşük fiyat, o coini ucuz yapmaz. Dolaşımda 200 milyar adedi olan 1 sentlik bir coinin piyasa değeri, dolaşımda 1 milyon adedi olan 1.000 dolarlık bir coininkinden büyüktür. Piyasa değerinin de kendi sınırları vardır:
- Yatırılan para değildir: az işlem gören bir coin, arkasında çok az likiditeyle devasa bir piyasa değeri gösterebilir.
- Çok küçük bir dolaşımdaki arz ve yüksek fiyattan yapılan birkaç işlemle şişirilebilir.
- Kote edilen fiyata yakın bir fiyattan gerçekten alıp satıp satamayacağını işlem hacmi ve likidite gösterir.
- Stablecoinlerde piyasa değeri kabaca çıkarılan token sayısına eşittir.
Piyasa değeri akıllıca nasıl kullanılır?
Piyasa değeri en iyi, fiyat tahmini için değil, büyüklüğü ve riski karşılaştırmak için kullanılır. Daha büyük ve köklü ağlar genellikle daha likittir ve manipüle edilmesi daha zordur; çok küçük piyasa değerli coinler ise tek bir büyük emirle çılgınca hareket edebilir.
Dolaşımdaki ve maksimum arzı yan yana kontrol et, işlem hacmine bak ve piyasa değeri sıralamasını asla bir alım tavsiyesi olarak görme.
