کارمزد شبکه (گس) چیست و چرا گاهی گران میشود؟
تعریفکارمزد شبکه یا گس (Gas Fee) مبلغی است که برای پردازش و ثبت تراکنش روی بلاکچین می‌پردازی. این کارمزد با رمزارز اصلی همان شبکه پرداخت میشود و بیشتر به شلوغی شبکه و پیچیدگی تراکنش بستگی دارد تا به مبلغی که می‌فرستی.
گس چطور حساب میشود؟
در اتریوم و شبکههای EVM هر عملیات مقداری «گس» مصرف میکند. انتقال سادهی اتر کمترین گس را دارد و انتقال توکن، تبدیل یا کار با قرارداد هوشمند گس بیشتری می‌خواهد. کارمزد نهایی برابر است با گس مصرف‌شده ضرب در قیمت هر واحد گس، که با تقاضای شبکه بالا و پایین می‌رود.
شبکههای دیگر هم منطق مشابهی دارند. در بیت‌کوین کارمزد به اندازه‌ی تراکنش و شلوغی صف بستگی دارد، در ترون به انرژی و پهنای باند، و در تون به محاسبه، ذخیره‌سازی و ارسال پیام.
کارمزد با رمزارز خود شبکه پرداخت میشود
مهم‌ترین نکته‌ی عملی این است که برای فرستادن یک توکن، رمزارز اصلی همان شبکه را هم لازم داری. اگر فقط تتر داشته باشی و هیچ TRX یا ETH نداشته باشی، تترت قابل ارسال نیست:
- ترون (TRC20): TRX یا انرژی
- اتریوم (ERC20): ETH
- BNB Smart Chain (BEP20): BNB
- تون: TON
- Arbitrum، Optimism و Base: ETH روی همان شبکه
چطور کارمزد کمتری بپردازی؟
کارمزد خیلی کم هم ریسک دارد: در بعضی شبکه‌ها تراکنشی که کارمزدش کافی نباشد مدت‌ها در صف می‌ماند یا اصلاً انجام نمیشود. چند راه منطقی برای کم کردن هزینه:
- وقتی گیرنده پشتیبانی میکند، شبکه‌ی ارزان‌تر را انتخاب کن؛ مثلاً یک لایه‌ی دوم به‌جای شبکه‌ی اصلی اتریوم.
- اگر عجله نداری، در ساعت‌های خلوت‌تر شبکه بفرست.
- به‌جای چند انتقال کوچک، یک‌جا بفرست.
- در ترون، داشتن انرژی هزینه‌ی انتقال تتر را کم میکند.
کارمزد شبکه در ولتیفای
ارسال و دریافت در ولتیفای فقط کارمزد شبکه دارد و این کارمزد همیشه پیش از تأیید کنار مبلغ نشانت داده میشود. اگر رمزارز کافی برای کارمزد همان شبکه نداشته باشی، صفحه‌ی بررسی پیش از امضا هشدار می‌دهد.
