NFT چیست؟
تعریفNFT (Non-Fungible Token یا توکن غیرمثلی) یک توکن یکتا روی بلاکچین است که مالک یک چیز مشخص را ثبت میکند، مانند یک اثر هنری دیجیتال، یک کلکسیون، یک تکت یا یک نام کاربری. برخلاف سکهها، یک NFT را نمیشود یکبهیک با NFT دیگری عوض کرد، چون هر کدام هویت خودش را دارد.
NFT چطور کار میکند؟
سکهای مانند تتر مثلی (Fungible) است: هر واحدش با واحد دیگر برابر است. NFT را یک قرارداد هوشمند میسازد که به هر توکن شناسهٔ خودش و پیوندی به فراداده (Metadata) مانند نام، تصویر و ویژگیها میدهد. بلاکچین ثبت میکند کدام آدرس مالک هر شناسه است و انتقال آن مانند انتقال هر توکن دیگری انجام میشود.
NFT روی شبکههای زیادی وجود دارد. اتریوم و شبکههای EVM دیگر از استانداردهایی مانند ERC-۷۲۱ و ERC-۱۱۵۵ استفاده میکنند، تون استاندارد NFT خودش را دارد که برای کلکسیونها، نامهای کاربری و نامهای دامنه به کار میرود، و سولانا و شبکههای دیگر هم استاندارد خودشان را دارند.
واقعاً مالک چه چیزی هستید؟
مالکیت یک NFT یعنی آدرس شما آن شناسهٔ توکن را روی بلاکچین دارد. این بهخودیخود حق نشر (کاپیرایت) اثر هنری را به شما نمیدهد و خود تصویر اغلب بیرون از بلاکچین نگهداری میشود، پس اگر میزبانی آن متوقف شود ممکن است از میان برود. اینکه با آن چیز چه کارهایی میتوانید بکنید، به جواز سازنده و شرایط پروژه بستگی دارد.
- هنر دیجیتال و کلکسیونها
- نامهای کاربری و نامهای دامنه
- تکت رویدادها و عضویتها
- اقلام داخل بازی
قیمت و نقدینگی
NFT ارزش ثابتی ندارد. قیمتش همان است که خریدار بعدی حاضر است بپردازد و بسیاری از کلکسیونها کم معامله میشوند؛ پس NFTای که روزی گران فروخته شده ممکن است با هیچ قیمتی بهآسانی فروخته نشود. کف قیمت (Floor price) یک کلکسیون، یعنی ارزانترین اعلان فروش، میتواند بهسرعت تغییر کند.
خطرها و فریبها
NFTهای شما با همان کلیدهایی کنترل میشوند که سکههایتان را کنترل میکنند؛ پس هر کسی عبارت بازیابی شما را داشته باشد، آنها را هم میتواند بردارد.
- کلکسیونهای جعلی که نام و تصویرهای یک کلکسیون مشهور را کاپی میکنند
- NFTهای ناخواستهای که با لینک سایتهای کلاهبرداری به کیف پول شما فرستاده میشوند
- امضای مجوز یک بازار NFT در یک سایت فیشینگ، که به کلاهبرداران اجازهٔ انتقال NFTهای شما را میدهد
- پرداخت برای چیزی که تصویر یا امتیازهایش بعداً از میان میرود